De derde bouwfase bestond uit de bouw van een nieuw voorhuis aan het begin van de zeventiende eeuw. Opnieuw werd de scheidingsmuur tussen voor- en achterhuis verhoogd, nu met de zichtzijde aan de westkant, en tevens voorzien van een topgevelvenster. Van deze fase dateren de eiken verdiepingsbalklaag van moer- en kinderbalken en de enkelvoudige grenen zolderbalklaag, beide met geprofileerde sleutelstukken. Oorspronkelijk zijn ook de hergebruikte schaargebinten en gordingen van de dakstoel en aanzienlijke gedeelten van de oost-, zuid- en westgevels. De kelder (met baksteenformaat 4x8x16 cm.) is misschien iets later toegevoegd. Het muurwerk van het voorhuis is opgebouwd uit gele en bruine baksteen met een formaat van gemiddeld 4x8 1/2 /9x18 cm.

De oudste indeling van het vooraftekeningen op de balkenzoldering en de plaats van de haarden. Het voorhuis was in de lengte in tweeën gedeeld. De rechterhelft had een ongeverfde zoldering en een stookplaats tegen de scheidingsmuur tussen voor- en achterhuis. Bij graafwerkzaamheden werd hier een zeventiende eeuwse aspot gevonden. De linkerhelft was verdeeld in een voor- en achterkamer, beide met groengeverfde zolderingen. De voorkamer had een haard tegen de zuidgevel, de achterkamer een tegen de westgevel. De langsmuur werd in later tijd zuidwaarts verplaatst. Hiervan is een deel van de fundering teruggevonden. 

Volgens een pentekening door Valentijn Klotz, gedateerd 1672, had het voorhuis van de Cauwenburg een trapgevel. Ook op de Parijse maquette is ze zichtbaar. Hiervan is echter niets overgebleven. De oorspronkelijke pui is in de achttiende eeuw vervangen door de bestaande raam- en deurkozijnen en de fraaie, authentieke winkeldeur met glasroeden. De verdiepingsvensters in de voorgevel werden in het midden van de negentiende eeuw vernieuwd. De trapgevel verdween in de negentiende eeuw, toen de kappen gewijzigd werden en een schilddak werd aangebracht. In het achterhuis verhoogde men de dakvlakken en bracht men borstweringen aan. Het oude bovenjuk van het spant verdween daarbij. De voorkap kreeg een kleinere dakhelling, waartoe de schaargebinten vermaakt werden. Aan de aanzetten van de blokkeels is nog te zien dat de spantbenen oorspronkelijk steiler stonden.

Uit archiefbronnen blïjkt dat het voorhuis in 1605 van de grond af aan opnieuw werd opgetrokken. De anderhalve voet (circa 45 centimeter) verbreding waarvan sprake is, betreft vermoedelijk de verplaatsing van de rooilijn aan de zijde van de Dubbelstraat.   

Archeologisch onderzoek
Bij het restaureren van de Cauwenburg is er ook onder het pand gegraven. Daarvoor waren een paar redenen: de kleine kelder, in oorsprong alleen toegankelijk vanaf de straat, kreeg een nieuwe toegang vanuit de nieuw te bouwen keuken; de funderingen dienden verzwaard te worden en de riolering was aan vervanging toe. Dankzij de enthousiaste medewerking van de eigenaar kon in 1993 een belangrijke vondst in het voorhuis gedocumenteerd worden. Na verwijdering van een vloer van gebakken rode plavuizen in het voorhuis, die met grote waarschijnlijkheid nog uit 1605 dateerde, tekende zich in het onderliggende, zand een opmerkelijke cirkelvorm af, bestaande uit oranjerode, zachte leemachtige stenen, gemetseld in gele leem. De buitendiameter van de cirkel bedroeg 1,55 meter. De stenen, of liever gezegd tichels (ze bestonden uit ongebakken klei) waren gelegd in een krans met een dikte van 25 centimeter. De tichels waren zo zacht dat ze met een mes doorgesneden konden worden. Aan de binnenzijde waren ze door verhitting hard gebakken en geel verkleurd. De vulling van de krans bestond uit puin en leemblokken. De cirkelvorm was aan de zuidzijde (de kant van de Korte Dubbelstraat) verbroken door het keldergewelf en door een ondiepe fundering van de eerder vermelde verplaatste binnenmuur in het voorhuis (afb. 6),

Duidelijk was dat het hier een oventje betrof. Het kleine formaat en de zachte lemige steen sloten een functie als pottenbakkersoven, voor de hand liggend in het havenkwartier, bij voorbaat uit. Om meer te weten te komen over de opbouw van de oven werd de vulling uitgegraven zodat de bodem goed in het zicht kwam; daarna werd een kwadrant verwijderd omde doorsnede te kunnen tekenen (afb.7). 

Deze pagina's zijn het beste te bekijken in 1024*768. Laatste wijziging op 17-12-2005. Webmaster vanderkallen@home.nl